حجاب و عفاف

حجاب و عفاف چیست ؟

واژۀ (حجاب) معانی گوناگونی دارد از جمله "پوشش"، "پرده" و "حاجب" بیش ترین کاربرد این واژه به ویژه از نگاه روایات، در معنای پرده است؛ برای نمونه از رسول خدا دربارۀ علی بن ابی طالب(ع) نقل شده است: اِسْمٌ مَکتُوبٌ عَلَی کلِ حِجَابٍ فی الْجَنَّةِ بَشَّرَنِی رَبِی خداوند به من بشارت داد [برای علی(ع)] نامی است که بر تمامی پرده های بهشتی نقش بسته است. اگر به معنای عام ، هر نوع پوشش و مانع از وصول به گناه را حجاب بنامیم، حجاب می‌تواند اقسام متفاوتی داشته باشد، از جمله حجاب ذهنی، فکری و روحی . 

عفاف نیز یکی از فضایل اخلاقی است که همواره در تعالیم اسلام جایگاه والایی داشته و توجه بدان مهم است. در روایات متعددی عفاف بهترین عبادت شمرده شده و امام علی(ع) آن را بهترین خوی و خصلت و سرمنشأ هر خیر و نیکی خوانده است.عفت، نگاه داشتن نفس از چیزهایی است که حرام بوده یا انجام آن شایسته نیست و به تعبیر دیگر، عفت عبارت است از بازداشتن نفس و نگاه داشتن قوای شهوانی از محرمات.

حجاب در دین اسلام و قرآن کریم

حجاب در دین اسلام

اسلام به‌عنوان آخرین و کامل‌ترین دین الهی، لباس و پوشش را هدیه‌ی الهی معرفی نموده و وجوب پوشش برای زن و مرد را با تعدیل و نظم مناسبی به جامعه‌ی بشری ارزانی داشته است. از انحرافات و یا افراط‌ و تفریط‌هایی که پیرامون پوشش زنان وجود داشته است اجتناب نموده و در تشریح قانون حجاب، حدّ و مرزی متناسب با غرایز انسانی را در نظر گرفته است. 

حجاب در قرآن کریم

مهم‌ترین آیه قرآن در زمینه حجاب آیه 59 سوره مبارکه احزاب است که می‌فرماید: یا ایها النبی قل لازواجک و بناتک و نساء المؤمنین یدنین علیهنّ من جلابیبهنّ ذلک ادنی ان یعرفن فلایؤذین و کان الله غفوراً رحیماً؛ ای پیامبر به زنان و دختران خود و به زنان مؤمن بگو جلباب‌هایشان را بر خود بیفکنند، این عمل مناسب‌تر است، تا (به عفت و پاکدامنی) شناخته شوند و مورد آزار قرار نگیرند و خداوند آمرزنده مهربان است.

این آیه نورانى به خوبى نشان مىدهد که مهمترین فایده حجاب، در امان ماندن از آزار و اذیت افراد سودجو و هوسران است.

حجاب و عفاف در کلام مقام معظم رهبری

 

حجاب حضرت زهرا ( س )

حضرت زهرا (س) دختر گرامی آخرین فرستاده ی خدا و همسر حضرت علی(ع) و مادر امام حسن و امام حسین (ع) و حضرت زینب می باشد.
حضرت زهرا (س) یکی از پنج بانوی قدسی به شمار می رود و از هر حیثی می تواند الگویی برای همه ی زنها و حتی مردان باشد.آن حضرت طبق آیه‌ تطهیر از هرگونه ناپاکی، منزّه است و ازمقام عصمت برخورداره بوده و ۱۲ امام شیعه علیه السلام از نسل حضرت زهرا( س) هستند.

 علامه مجلسی در کتاب بحارالانوار، روایتی را نوشته است که به چادر حضرت فاطمه زهرا سلام‌الله علیها اشاره می‌کند. نقل شده است که وقتی آیات 43 و 44 سوره حجر بر پیغمبر اکرم صلی‌الله علیه و آله نازل شد که درباره درهای جهنم و عذاب اهل جهنم بود، آن حضرت به‌شدت به گریه افتاد و هیچ کدام از یاران آن حضرت نمی‌دانست که چطور ایشان را آرام کند. سلمان فارسی برای آرام کردن پیغمبر صلی‌الله علیه و آله، به خانه حضرت فاطمه زهرا سلام‌الله علیها آمد تا شاید حضرت با دیدن دخترش آرام شود. وقتی خبر گریه کردن پیغمبر اکرم صلی‌الله علیه و آله را به حضرت داد، آن حضرت بلند شد و با چادر کهنه‌ای که داشت خودش را پوشاند، چادری که دوازده جای آن با لیف خرما وصله شده بود. وقتی بیرون رفت، سلمان فارسی که چشمش به چادر حضرت افتاد، به گریه افتاد و گفت: وامصیبتا! دخترهای قیصر و کسری سندس و حریر به تن می‌کنند و دختر محمد صلی‌الله علیه و آله چادر کهنه‌ای دارد که دوازده جای آن وصله شده است.

بر اساس آیه تطهیر، خداوند اراده کرده است اهل بیت(ع) را از هرگونه زشتی و پلیدی پاک گرداند و بنابر بسیاری از روایات شیعه و اهل سنت، فاطمه یکی از مصادیق اهل عبادت است. فاطمه زهرا(س) همانند پیامبر (ص) علاقه زیادی به عبادت داشت و بخش مهمی از اوقات خود را به نماز و مناجات می‌گذراند

سخنان پیامبر درباره حجاب حضرت زهرا ( س )

پیامبر اکرم (ص) در مورد حضرت فاطمه می فرماید:

دخترم فاطمه روز قیامت محشور می شود در حالی که لباس کرامت بر تن دارد؛

لباسی که با آب حیات عجین شده بر تن و خلایق به عظمت او می‌نگرند از مقام والای او در شگفتی فرو می روند.

پیروی از آن بزرگوار و الگوگیری آن حضرت در گرو آنست که زن مسلمان حق آن حضرت را پاس دارد

و از عفاف و حرمتش حراست کند و همانند آن حضرت، پوشش کامل رعایت نماید

و وجود و زندگی، رفت و آمد و حضورش در جامعه را نمادی از عفاف، و حیا و شکوه پر کند.

حضرت موسی بن جعفر علیه السلام از پدران گرامیش از حضرت امیرالمؤمنین علی علیه السلام نقل فرمود که:

روزی شخص نابینایی اجازه ورود خواست. فاطمه علیهاسلام برخاست و چادر به سر کرد.

رسول خدا فرمود: چرا از او رو می‌گیری، او که تو را نمی‌بیند؟

فاطمه عرض کرد: او مرا نمی‌بیند، اما من که او را می بینم و او اگر چه مرا نمی‌بیند ولی بوی مرا که حس می‌کند.

رسول خدا فرمود:شهادت می دهم که تو پاره تن منی.

آثار پوشش نامناسب

نادیده گرفتن احکام حجاب خطرات و مشکلاتی را برای شخص بدحجاب، خانواده او و همچنین تمام جامعه به وجود می آورد. ناامنی و مورد آزار قرار گرفتن توسط مردان هوس باز یکی از این خطرات است که به آن اشاره شد. نتیجه دیگر این مسئله کم ارزش شدن زن در جامعه است. پوشش نامناسب باعث میشود تا افراد هوسران به زن، تنها به عنوان وسیله ای برای لذت جویی و هوسرانی خود نگاه کنند و شخصیت و جایگاه حقیقی او را به فراموشی سپرند. یک بانوی با حجاب، با پوشش و رفتار متین خود به دیگران می فهماند که حاضر نیست برای خوشایند نگاه های هوس انگیز دیگران خودش را عرضه کند. او ارزش خود را میداند و به خودش احترام میگذارد. از دیگر نتایج بی توجهی به حجاب که می توان آن را مهمترین پیامد آن دانست، دور شدن انسان از خداست.

حجاب سبب چه می شود ؟

حجاب و عفاف ۲ اصل مهم در زندگی بشری به شمار می‌رود چرا که رعایت این الزامات دینی موجب می‌شود تا انسان از آسیب‌های اجتماعی دور بماند ضمن آنکه بارعایت دیگر شئون زندگی می‌تواند الگویی والا برای سایرین باشد.

حجاب و پوشش مناسب زن سبب می شود زیبایی های او در برابر چشم افراد هوسران پدیدار نشود و آنان را به طمع نیندازد. به این ترتیب، زنان میتوانند با آرامش خاطر به امور فردی و اجتماعی مردان جامعه، سالم میماند و محیط نیز برای فعالیت مثبت و سازنده مردان جامعه سالم می ماند. 

یکی دیگر از کارکردهای مهم حجاب این است که انسان از معاشرت‌های بی بند و بار محفوظ می‌دارد و بر تحکیم نظام خانواده افزوده  و امنیت اجتماعی را فراهم می‌کند.

شعر درباره حجاب و عفاف

صائب تبریزی

                     خوب کردی که رخ از آینه پنهان کردی                

هر پریشان نظری لایق دیدار تو نیست

وافی عراقی

            آینه بی حجاب، به طبع گیرد غبار           

خوش بود آئینه را ، پرده بر آن داشتن

طلوعی

            در صدف، هیچ هنر نیست اگر شن باشد             

عفت آن است که در ظاهر و باطن باشد

حمیدرضا برقعی

          چادرش دست نوازش به سر دشت کشید         

دشت هم از نفس چادر او گل می چید

فردوسی

              مرا از  هنر موی بد در نهان               

که آن را ندیدی کس اندر جهان

 

               نه کس موی من پیش از این دیده بود                 

نه از مهتران نیز پوشیده بود

سخن شهدا درباره حفظ حجاب و عفاف 

رئیس جمهور شهید محمد علی رجایی : « خواهران ما در حالی که چادر خود را محکم برگرفته اند و خود راهم چون فاطمه و زینب حفظ می کنند... هدف دار در جامعه حاضرشده اند. » 

شهید عباس مختاری « و تو ای خواهرم! همچون زینب فریادگر و تداوم بخش یپام من باش و حجابت را حفظ کن که سیاهی چادر تو  یبش از سرخی خون من تن  مستکبران را می لرزاند. »

سردار شهید رحیم آنجفی : « خواهرم: محجوب باش و باتقوا، که شمایید که دشمن را با چادرسیاهتان و تقوایتان می کشید.» «حجاب تو سنگر تو است، تو از داخل حجاب دشمن را می بینی و دشمن تو را نمی بیند. »

شهید محمد کریم غفرانی : « حفظ حجاب هم چون جهاد در راه خداست. »

شهید علی رضائیان : « شما خواهرانم و مادرانم: حجاب شما جامعه را از فساد به سوی معنویت و صفا می کشاند. »

شهید محمد علی فرزانه : «خواهرم: زینب گونه حجابت را که کوبنده تر از خون من است حفظ کن. » 

شهید گودرز یعقوبی : « شما را وصیت می کنم به حفظ حجاب و عفت که خدا پاداش بزرگی  برای بندگان مطیعش خواهد داد. »

شهید اسداله کشاورز: « خواهرم با حجابت و با کلامت زینب زمان باش. »

شهید محمد امیری مورنانی: « حجاب فقط به یک چادر نیست، حجاب، در تمام حرکات و در تمام اعضای خود داشته باشید. در مورد حجاب سخت تر باشید وبا افرادی که نمی توانند حجابی خداپسندانه داشته باشند معاشرت نکنید. »

       

 

چادر

پوششی برای زنان در ایران و برخی منطقه‌های شیعه نشین کنونی است که به صورت پارچه ای نیم‌دایره‌ای‌شکل و به رنگ‌های سیاه یا سفید یا رنگی است.این پوشش، تکه‌ای بزرگ و دوره‌دوزی شده‌است که سر تا پای زن را در بر می‌گیرد اما بر خلاف برخی از حالت‌های حجاب، چهرهٔ زن در آن نمایان است. 

پوشش چادر ریشه در زندگی زنان اهل بیت به ویژه فاطمه زهرا (علیهاالسلام) دارد، به‌طوریکه طبق روایات، پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله وسلم)، چادر را به عنوان یکی از اقلام ضروری جهیزیه برای دخترش حضرت زهرا(س) قرار داده اند.
باتوجه به اینکه احکام و موارد اجرایی دین از طریق همین زندگی ائمه به دست ما رسیده است، این امر نشانه اهمیت دادن به پوشش چادر توسط رسول اکرم (ص) است.

 

چادر آرامش و امنیت را برای زنان به ارمغان می‌آورد. بعضی افرادی که  وارد جامعه می شوند همواره نگران قضاوت دیگران در مورد خود هستند و در حالت ناآرام و دغدغه آمیز قرار دارند. در صورتی که زن می تواند با رعایت حجاب کامل و پوشاندن چادر از دغدغه شرکت در یک رقابت و مد پرستی تباه کننده دور بماند و این خود بهترین آسایش و آرامش فکری است.

 

 

منابع

https://fa.wikishia.net/view/%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8-حجاب ویکی شیعه

https://hawzah.net/fa/Article/View/99113/%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8-%D9%88-%D8%B9%D9%81%D8%A7%D9%81-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D9%88-%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AD%D9%81%D8%B8%D9%87-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-حجاب و عفاف زنان و کلام مقام معظم رهبری حفظه الله

https://hawzah.net/fa/LifeStyle/View/45827/%D9%85%D8%B9%D9%86%DB%8C-%D8%B9%D9%81%D8%A7%D9%81-عفاف

http://ensani.ir/fa/article/135102/%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86-حجاب در قرآن و دین اسلام

https://www.yjc.news/fa/news/6464142/%D8%A7%D8%AD%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D8%AB%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D9%81%D8%A7%D8%B7%D9%85%D9%87-%D8%B3-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8-احادیثی از حضرت زهرا(س)

https://fa.wikishia.net/view/%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA_%D9%81%D8%A7%D8%B7%D9%85%D9%87_%D8%B2%D9%87%D8%B1%D8%A7_%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85_%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87_%D8%B9%D9%84%DB%8C%D9%87-حضرت زهرا (س)

https://isfahan.navideshahed.com/fa/news/482855/%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%D9%87-%D9%85%D9%88%D8%B6%D9%88%D8%B9%DB%8C-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8-%D8%AF%D8%B1-%D9%88%D8%B5%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%AF-گزیده وصیت نامه شهدا درباره حجاب و عفاف

ادامه نوشته